Today's Review: Their Finest

Terwijl Christopher Nolan voortploetert aan het werk voor zijn epische oorlogsfilm Dunkirk, brengt het bescheidener Their Finest die veldslag maanden eerder ter herinnering in de bioscoop. Het romantische drama heeft echter noch het budget, noch de pretenties van Nolans monumentale klus. Their Finest is bovenal een eerbetoon aan de vrouwen die achter de schermen het moreel van de belegerde Britten hooghielden, maar daar amper waardering voor kregen. Die krijgen ze nu alsnog in een lichtzinnig drama waarin romantiek en humor geslaagd hand in hand gaan met oneerlijkheid en oorlogsgruwel, zonder het laatste te bagatelliseren. Met dank aan een Britse topcast die alle inhoudelijke twijfel moeiteloos wegneemt.

Als het moreel van de Britse bevolking tijdens de Blitz beneden alle peil zakt, is het aan het medium film om de gemoederen weer op te peppen. Dat is niet makkelijk, want de meeste mannen vechten voor het vaderland terwijl de vrouwen hun positie in de industrie hebben overgenomen. En schrijven voor een overwegend vrouwelijk publiek blijkt niet iets waartoe Britse scenaristen overtuigend in staat zijn. De muizige Catrin Cole wordt ingehuurd om het vrouwelijke perspectief te belichten. Al snel blijkt die klus grootser dan verwacht, als haar idee voor een dramatische propagandafilm goedkeuring krijgt van het ministerie. Terwijl ze zich staande moet zien te houden in een onverbiddelijke mannenwereld, groeit haar project over de heroïsche evacuatie bij Duinkerken al gauw voorbij alle verwachte proporties. Met de film moet ze niet alleen de Britse strijdbaarheid opkrikken, maar ook de Amerikanen tot de geallieerde zaak verleiden. Tussendoor moet ze leren omgaan met ijdele acteurs, jaloerse scenaristen en wispelturige producenten. Om nog maar te zwijgen van een romantische driehoeksverhouding. Want ook Their Finest zelf is vanuit een overwegend vrouwelijk perspectief gemaakt.

Romantiek, humor, oorlogsdrama, propaganda, vrouwenrechten... Their Finest neemt een hoop hooi op haar vork. De Deense cineaste Lone Scherfig weet het echter tot een sympathiek geheel te breien. De film vertelt immers niet over de ellende in het platgebombardeerde Londen of Duinkerken, maar over de mentale strijd via de kracht van het medium film om het nationale defaitisme een halt toe te roepen. Om ons scepticisme omtrent humor tegen een oorlogsachtergrond te sussen, verzamelde Scherfig een indrukwekkende verzameling Britse acteurs. Jong talent als Sam Claflin en Jack Huston wordt aangevuld met veteranen als Bill Nighy en Helen McCrory, waardoor de kwaliteit van het acteerwerk verzekerd is. Spil in het verhaal is Gemma Artertons Catrin, een aanvankelijk naïeve jongedame die zich als ridder van de Britse zaak moet opwerpen en daarbij vooral mannelijke tegenwerking tegemoet ziet. Is het niet het onrecht van haar lagere salaris, dan wel de strijd met haar man om het recht van kostwinner. Arterton is altijd een genot om naar te kijken en haar ontwikkeling van overdonderde copywriter naar vastberaden producente in Their Finest vormt geen uitzondering op die regel.

Arterton krijgt effectief hulp bij haar lovenswaardige prestatie van haar tegenspelers, waarbij vooral Nighy de show steelt als een voormalig steracteur die zich door zijn leeftijd geconfronteerd ziet met een gebrek aan respectabele rollen. Zijn verontwaardiging over het vertolken van een aan lager wal geraakte zeeman zorgt voor hilarische momenten, evenals diens coachen van een talentloze Amerikaan in een essentiële rol. Het rijke acteursensemble neemt de clichés over de zelfingenomen filmwereld met zichtbaar plezier op de hak. Their Finest vormt een liefdevol eerbetoon aan de aloude kunst van het filmmaken. Bijzonder charmant is de scène waarin een grootse troepenmacht op het Franse strand onthuld wordt als schildering, waar een acteur in close-up doorheen banjert en de illusie verstoort. Feitelijk weinig verschillend van Nolans Dunkirk, waarin bordkartonnen troepen de figuranten moesten aanvullen. Zoveel is er sindsdien niet veranderd in de filmindustrie, bewijst Scherfig op aanstekelijke wijze.

Gelukkig geldt hetzelfde niet voor de positie van de vrouw. Their Finest kent vrouwelijke aanwezigheid in alle sleutelrollen. Hoewel de film niet gebaseerd is op een daadwerkelijk propagandaproject, doet dat geen afbreuk aan de voorgangers van de huidige generaties filmvrouwen, die zich omringd zagen door hun jaloerse en vijandige mannelijke tegenhangers. De angst voor het groeiende feminisme dat de industriële aanwezigheid van vrouwen in de hand werkte, wordt helaas slechts en passant aangestipt in Their Finest. De film trekt liever tijd uit voor een geforceerde driehoeksverhouding tussen Catrin, haar echtgenoot en haar naaste collega, waarin haar eigen wensen niet voorop staan. Hoewel dit subplot afleidt van het hoofdverhaal, kent het toch een verrassende wending die illustreert hoeveel vrouwen opgaven voor het landsbelang, ook nadat de strijd was gestreden. Dat vrouwen niet actief waren aan het front wil niet zeggen dat ook zij niet alles opofferden voor de goede zaak. Een vlugge blik op de castlijst van Dunkirk verraadt de vrouwelijke afwezigheid in Nolans film, waarmee het belang van die boodschap van Their Finest treffend onderstreept wordt.

Today's Review: Shadow World

De Belgische regisseur Johan Grimonprez zou zich best eens kunnen vinden in de verrassende Amerikaanse verkiezingsuitslag. Je kunt zeggen over vastgoedmagnaat Trump wat je wilt, maar zijn belangen zijn tenminste niet verstrengeld met de wereldwijde internationale wapenhandel. Uit Wikileaks-documenten blijkt dat Hillary Clinton daarentegen wel betrekkingen had met dat schimmige web des doods, dat Grimonprez in de documentaire Shadow World placht bloot te leggen. Een nobel streven van zijn kant, maar ondanks de vele onthutsende anekdotes die hij opvoert doet de kijker niet bijster veel nieuws op. Dat politici en wapenfabrikanten twee handen op één buik zijn, is immers al langer bekend. Maar daarom niet minder beangstigend.

De schaduwwereld uit de titel is de samenzwering tussen schimmige wapenconglomeraten (o.a. BAE en Lockheed) en politieke kopstukken om elkaar machtig en rijk te houden. Dit ten koste van het democratisch proces, dat uitgehold wordt door deze corruptie. Grimonprez, die zich baseert op het boek van de Zuid-Afrikaanse politicus Andrew Feinstein, interviewt diverse personen die lucht kregen van deze omvangrijke affaire, die al decennia aanhoudt en dusdanig verweven is met het politieke systeem dat hij niet meer te ontrafelen valt. De wapendealers hebben voldoende dekking vanuit de politiek om op de achtergrond hun smerige zaakjes op te bouwen. En als andersdenkende regeringen een nieuw bestel proberen op te bouwen, schakelen ze de (vooral westerse) mogendheden in om die regering met brute efficiëntie te saboteren, zoals het landen als El Salvador en Chili verging. Want wie de immens lucratieve wapenhandel dwarsboomt, moet het bezuren.

De personen die Grimonprez spreekt over dit diep verontrustende onderwerp zijn allemaal vanuit hun werkveld geconfronteerd met de schaduwmachthebbers. Het is een breed gezelschap, onder wie zich niet alleen journalisten en mensenrechtenactivisten bevinden, maar ook advocaten, filosofen en zelfs een enkele wapenhandelaar. Het siert Grimonprez dat hij een dergelijk bont gezelschap kon aansporen hun verhaal uit de doeken te doen. Hun onthullingen betreffen een omvangrijk netwerk van corrupte politici en de wapendealers die hen financieren, wat al in de zeventiger jaren aanving. Het is een bijzonder geraffineerde organisatie die veelvuldig de draaideurpolitiek hanteert: vertegenwoordigers van de wapenhandel gaan de politiek in, voeren een beleid uit dat hun doelstellingen behartigt en keren terug naar hun voormalige werkgever als hun politieke loopbaan tot een eind komt. Dick Cheney, Tony Blair, George W. Bush, de lijst is lang. De verrassing is echter niet groot, want van veel van de genoemde namen was hun deelname aan dit soort praktijken al langer bekend. Shadow World voelt daardoor vaak aan als een herhaling van oud nieuws.

Toch blijft het intrigeren, al die smeuïge verhalen (macht, wapens, seks!) over de omvang van dit verborgen apparaat, dat feitelijk onze democratie al decennia lamlegt. De grote hoeveelheid invalshoeken van de 'talking heads' (want die wat starre opzet weet hij helaas niet altijd te vermijden) belicht het onderwerp van alle kanten. De kant van de wapenhandelaar, die in dit geheel slechts de menselijke neiging tot geweld bevestigd ziet. Van de wetsexpert, die zijn zorgen uitspreekt over de totale inmenging van de fabrikanten in de democratie. Maar ook van minder voor de hand liggende personen, zoals de Arabische man die als simpele verzetsdaad een schoen naar Bush gooide en dat moest ontgelden met een enkeltje antiterroristenkamp. Ironisch is het gesprek met een journalist in Beiroet over hebzucht en moraliteit met hoorbaar wapengeknal op de achtergrond. Ook al blijft het een opsomming van al vaker belichte feiten, de reikwijdte van de zaak die Grimonprez in amper anderhalf uur schetst, is zowel indrukwekkend als zorgwekkend. Visueel zet hij kracht bij zijn betoog door de getuigenissen af te wisselen met radaropnamen en warmtebeelden van de directe doelwitten van het verderfelijke systeem. Kleine hittemassa's die door een drone tot gort geschoten worden. Bloedeloze beelden, maar ontegenzeggelijk effectief. Het kunnen terroristen zijn, maar evengoed onschuldige burgers, zelfs kinderen. Of gewoon tegenstanders van de wapenhandel.

Hoe boeiend Grimonprez' verzamelde verhalen ook zijn, de vraag hoe we uit deze verstikkende greep geraken dringt zich op. Helaas heeft hij geen antwoorden. Shadow World legt feiten op tafel, maar geen oplossingen. Dat frustreert, want de toeschouwer verlaat de zaal met het idee dat de politiek absoluut niet meer te vertrouwen is en het democratisch systeem onherroepelijk beschadigd is. Wat dat betreft wordt de film op een ironisch moment uitgebracht, nu het Amerikaanse volk juist vanuit die gedachte een outsider als president heeft verkozen die misschien, heel misschien, dit walgelijke systeem kan breken. Trump is en blijft echter een keiharde zakenman, dus of de schaduwwereld die Grimonprez aan de kaak stelt een tegen- of juist een medestander heeft gevonden, valt nog te bezien. Want in de VS is oorlog simpelweg geprivatiseerd.

Today's Review: Warcraft

Up to date again.

Warcraft - Recensie

Judging from the on-again, off-again subtitle The Beginning, it's clear Universal Studios hopes for this first entry into the Warcraft film franchise not to be the last. A ton of money has been thrown at the screen on a project that has been in development for nigh a decade to entice both fans and ignorant audiences alike, but the best intentions regardless, it's unlikely the film will sit well with the latter demographic, while it remains to be seen whether it'll be to the liking of the former. After all, the gamers are simple spectators on a quest played by Duncan Jones and his team, rather than their own. General viewers meanwhile get treated to a grand and supposedly rich fantasy universe for which they have a tough time developing a feeling, considering Warcraft only forms the tip of the proverbial iceberg.

The World of Warcraft is vast and extensive, yet a film franchise has to start somewhere explaining it all. The Beginning addresses the origin of the wars between Orcs and Men, so it is said in the opening narration. Which also proves a major spoiler to the movie's own plot, considering the outcome of it all has already been determined. While much of the movie follows a minority of Orcs attempting to establish a truce with the world of Men they just invaded, with that opening statement in mind, there's few narrative surprises in store for us. Which doesn't mean we don't feel for this peaceful, noble Orc warriors, who find themselves a pawn of a sinister force's greater schemes to suck this world dry of life like it did their own home before. Brought to life by the latest motion capture innovations, the movie follows the new path of creating convincing digital characters based on intense acting performances, in the same style as the recent Planet of the Apes movie so successfully. It works, as these are some of the finest Orcs we've seen on the big screen thus far.

Alas, the same cannot be said for their human counterparts. The noble knights and conniving warlocks of Azeroth aren't nearly as interesting to behold as their fresh enemies, a victim of both dull, generic fantasy writing and uninspired performances. Though there's definitely a pool of talent assembled here, none of these actors truly seemed to have affinity with the exotic subject matter. All the silly spells and swashbuckling sword moves can't change that, and there's plenty of both to go around. In fact, Warcraft fanatics will recognize plenty of everything from their beloved games much to their enjoyment and to the detriment of ours, the casual viewers not acquainted with this realm. Especially in the first thirty minutes of the movie, the plot travels from one outlandish location to the next without allowing us much room to absorb it all, get to know its rules or develop a sense of geography for the whole. While names like Ironforge and Stormwind are no doubt iconic nomenclature to the fans, they never rise above the sound of generic fantasy to inexperienced ears. Same can be said for the other inhabitants of Azeroth: Dwarves, Elves and the like are briefly seen here and there but otherwise play no part.

Undoubtedly there's more to the World of Warcraft than what's shown here, but for the general audience, what realms are served never really click. It all looks fabulous but none of it makes us truly care on the same level as the Lord of the Rings movies did. Whether the fans will absorb this take on their beloved franchise as much as they did their interactive equivalent remains to be seen, but the studio better hope they do. Other audiences at best get a decent two hours of generic fantasy entertainment out of it, but nobody will be converted to the Warcraft cause. Which, considering the cost of this hugely expensive movie, might easily suggest The Beginning will also prove the end for the Warcraft film franchise.

Today's Review: Im Labyrinth des Schweigens

Finally another review up!

Im Labyrinth des Schweigens - Recensie

It's that time of the year again, where we all need to take a break from things and remember those who died in war. In the Netherlands, if not the majority of the European continent, it means mostly not forgetting the many tragedies of World War II, since few other wars have plagued those nations since (thankfully!). Of course, distributors are quick to jump on the public consciousness by releasing films adressing the thematics of war, and every year sees the release of one or two films referring to the horrors of the Second World war. This year is no different, with Im Labyrinth des Schweigens the default war remembrance picture released in Holland. It's made all the more topical because it addresses the issue of forgetting what happened in WW II, at least in the West-German scenario. The country was rising from its own ashes swifter than people would have thought possible, so who would want to open old wounds by investigating the past and risking dividing the nation? It sounds inconceivable to the contemporary generations, but the term 'Auschwitz' hadn't penetrated the collective consciousness: in fact, most wouldn't have a clue as to what it entailed. It would take an unprecedented trail, wherein a country would convict its own war criminals for the first time, to change these paradigms of 'ignorance is bliss' and force Germany to gain knowledge about its own atrocities. Could make for a smashing movie.

Unfortunately, Im Labyrinth des Schweigens doesn't prove the film the subject deserves. Though the notions remain intriguing, it chooses predictable drama and basic entertainment over the historical facts. It will be a frustrating watch for those with just a tad more knowledge of history than most, as the movie wastes much of its time sending its protagonist on a wild goose chase that they know will prove fruitless. While the intercutting of shocking testimonies from Holocaust survivors remains as powerful a scene as in many movies containing similar material, putting emphasis on the sensational stories of Nazi war crimes, thus for instance depicting Josef Mengele as a crazy monster rather than the disturbingly human character he undeniably was, hurts the film's efforts to remember the times when memory was overruled by the collective desire of forgetfulness. Though the principal cast deliver adequate performances, the script does make for an overly naive and irrationally obsessed protagonist. The historically grounded sides of his character as an investigator of the truth are undermined by his stereotypical reactions on the adversity he encounters, including turning to alcohol and losing the love of his life to his freakish persistence. It has to be admitted though that casting a charming blond haired, blue eyed German man as the one to investigate the crimes of the Aryan driven regime is a fine statement of the younger generation delving into the unholy matters of the old. But when you have that character running around the streets at night in a drunken fit, yelling 'you're all Nazis!' to random passersby, you're making it hard to come across as serious.

As a whole, Im Labyrinth des Schweigens explores interesting philosophical questions, but due to its desire to come across as exciting first and foremost, it fails to make the most out of its intriguing historical subject. A better movie might still be distilled from the topic, allowing us to remain silent about this one afterwards.

Today's Mini-Review: Defiance

Rating: ****/*****, or 8/10

Starring: Daniel Craig, Liev Schreiber, Jamie Bell

Directed by Edward Zwick

USA: Paramount Vantage, 2008

As far as WW II/Holocaust movies go, Edward Zwick's Defiance is basically the Spartacus version of the bunch, as opposed to the likes of Schindler's List (which, if you want to further draw comparisons with Roman epics of old, has more overtones of Quo Vadis or The Robe, in which a man “in league with the enemy” opens his eyes to the shameful horrors inflicted on the minority and turns to their aid). The specific act of defiance this movie revolves around is mere survival in a world where the Jewish minority has been sentenced to death under the ruthless rule of the German Third Reich during the occupation of Poland. As their parents are murdered by the Nazis and their Polish lapdogs, the Bielski brothers retreat into the primordial woods hellbent on revenge. As they are confronted with growing numbers of Jewish refugees also seeking shelter in the forest, the brothers find themselves divided on which course of action to take as those in need of help name them their leaders in the struggle for basic survival. What will it be: vengeance at all costs, or the needs of the many over a personal vendetta?

At the heart of the movie is the ideological conflict between the three brothers. The oldest, Tuvia (Daniel '007' Craig), unwittingly finds himself given command over this group, which soon numbers in the hundreds, and first and foremost aims to keep them safe as he feels it is his moral responsibility, like it or not, to do so. His younger brother, the hotheaded Zus (Liev Schreiber) instead feels attacking their persecutors and killing as many Germans as possible takes precedence, and as their rivalry deepens he leaves the camp to join local Soviet resistance cells to do just that. Their younger brothers, including Asael (Jamie Bell) opt to stick with Tuvia. As the forest community grows, so does the risk of being discovered, which soon leads to an all-out assault by the German forces which the refugees have to fight off with little means at their disposal, nor the help of Zus' band of partisans, who will not risk their lives to save Jews. Can Tuvia save “his” people from annihilation, or will the Bielski Jews be massacred despite all their efforts? Only a reconciliation of the brothers seems like it might stay their doom.

Defiance proves a chilling war epic (albeit on a smaller budget that most, since this is a more confined movie in terms of characters and locations) making ample use of the assembled talent in front and behind of the camera. Not to mention appropriating the beautiful forest environment to such great effect that it's not hard to conceive of it as a character in itself: lush and warm in summer, but unforgiving and uncompromising in the cold Polish winter, which is as lethal as the human enemy. Against all odds, the community flourishes, but the fear of being rooted out and brutally killed persists. And Zwick doesn't flinch at showing that this new formed society is far from idyllic, as hunger, disease and most of all, basic human behavior, continue to threaten their survival.

A story that focuses on the ordeals of man living with man through a period of intense crisis is incomplete if it wouldn't address the issue of man's darker side getting the better of him. Defiance too tells of the strong in the group exploiting the weak, taking their food, sexual integrity and if they resist, their lives. Tuvia soon rises to the occasion of exorcising such immoral behavior from his people by exacting 'zero tolerance' type punishment upon the perpetrators. The Bielksi Jews are not living in a democracy and freedom is still a rather abstract concept, but fortunately Tuvia accepts a role of the benevolent leader who generally has his people's best interest at heart, despite his continuing desire for vengeance. Meanwhile, even among his new brothers in arms, Zus is still an outsider because of his status as a Jew, despite being a formidable fighter. Defiance isn't afraid to admit that antisemitism wasn't limited to the Germans, as the Jews are shown to also suffer under the hands of their Polish neighbours, offering a less black and white view than simply stating 'Germans are bad and all others are good'. As the Germans exploit the Polish population, Poles exploit Jews and even among the refugees Jews are found exploiting other Jews. Tuvia's main act of defiance is rising above such base humanity for the greater good. It does at times make him feel overly saint like, but when he unhesitatingly shoots troublemakers amongst his own people, you know he's still as human as the rest of them.

With Defiance, Zwick once again proves himself a certified craftsman of effective historical drama, the kind that encompasses a fine mix of solid acting throughout (though not avoiding the use of the occasional off-putting foreign accent), dynamic action and thematic value, but for some reason just doesn't stick with you as much as similar movies from better known directors tend to do. Defiance is unmistakably an excellent film, but not in the same league as similar entries in the Holocaust subgenre like Schindler's List or The Pianist, movies with which it cannot avoid comparison because of the subject matter. On the page it all should work, and when watching the movie it does, but afterwards Zwick's movies for some inexplicable reason just seem to slip from mind somehow. Likewise, even though his films have been awarded their fair share of Academy Award nominations, actual wins are few and far between. Nevertheless, upon viewing Defiance defies all sense of whatever shortcomings might plague Zwick's body of work to stand out despite their undeniable quality.

Today's Review: Ender's Game

Went to another press screening for MovieScene last week, and here's the result:

http://www.moviescene.nl/p/153155/enders_game_-_recensie

This movie was more thought provoking than I anticipated. Training kids' minds in order to manipulate them into becoming master strategists with no moral complexion to annihilate the enemy? Not the stuff you usually see in PG-13 movies. A lot of good actors - half of the child actors too have Oscar nominations already - though a lot of them didn't come off as particularly compelling because their characters were given little opportunity to grow on you. It's Ender's movie after all, and Asa Butterfield did a pretty good job carrying his film. Too bad about the obligatory hopeful and happy Hollywood close, but it doesn't hurt the shocking (though not hugely surprising) climax near the end of the film that shows us just how low Ender has unintentionally sunk due to his commanding officers screwing him over, all for the so-called sake of humanity. For a film that most at first glance would consider to be a generic Sci-Fi action flick, as such it packs a more powerful punch than expected.

Today's Mini-Review: The Sapphires

The Sapphires: ***/*****, or 7/10

One of various movies to deal with Australia's painful past regarding its treatments of its aborigine population, The Sapphires embraces a lighter, oft comedic tone while focusing on that which unites people of all creeds and races: music and love. Set in 1968 and starring Chris O'Dowd (of Bridesmaids fame) as washed up, constantly drunk musician and would-be talent manager Dave Lovelace, who stumbles upon the discovery of his life when he meets a group of young aboriginal girls determined to break through at the music scene. Problem is, these young women, family too, have their own emotional baggage, don't always get along and prefer to sing country songs. Not to mention their ethnicity is not favoured on stage, as they experience during a local talent contest where they are booed and harrassed off stage despite being the only contestants with actual talent. It's up to Dave, who admires their passion and perseverance, to shape them into a worthy song group that will capture the hearts of millions, admittedly also for his own commercial benefit, as soon as he has convinced them to go with the times and adopt soul as their style. They swiftly decide touring for the American forces in Vietnam is their best bet to get noticed, the dangers of war notwithstanding. A thrilling string of performances throughout Nam follows, where the girls taste the joys of success and love, but also the sorrows of loss and death. The movie employs an overall feel-good approach, but obviously can't ignore the harrowing past of social inequality and blatant racism aboriginal people had to live through in the days, which is grippingly fleshed out in less scenes than maybe should have been the case considering the heavy subject matter of cultural genocide and overall alarming sights of discrimination the movie also covers. Despite the delightful and swinging tone that rules much of the film, it's the scenes of rampant prejudice that stick with you the most, an inescapable fact that sometimes makes the movie feel unbalanced. Fortunately there's also plenty of sequences that cover the feeling that 'the times, they are changing' for the better, slowly but surely, which allows the girl band to rise to stardom under the stage name the Sapphires. The foursome of singers makes for many a smashing musical scene, while it's gratifying to see the lead actresses weren't cast solely for their vocal talents, but also for their ability to carry emotional scenes compellingly. It's O'Dowd (a white guy!) that steals the show though, as a sleazy con musician ultimately revealed to have his heart in the right place, which does make for a rather sappy, cheerful ending. But after all the Sapphires have been through, you feel they've earned it.

Today's Mini-Review: Black Hawk Down

Black Hawk Down

Rating: ****/*****, or 7/10

Ridley Scott's account of the U.S. Marine incident in Somalia of October 3, 1993. Scott provides the drama, producer Jerry Bruckheimer ensures the expected carnage and explosions (plus a bunch of actual Black Hawk helicopters!). A wonderfully diverse cast of both top actors (Tom Sizemore, Ewan McGregor, Sam Shepard) and former unknowns (among them, Eric Bana, William Fichtner, Tom Hardy, Nicolaj Coster-Waldau and Orlando Bloom) portrays the various Army Rangers and their commanding officers, who set out to perform a mission that soon spins out of everybody's control, resulting in a spectacular but horrific onslaught. Dispatched to arrest several high ranking officers of a vicious local warlord in Mogadishu, their objective swiftly turns into a basic fight to get out alive as the soldiers find themselves severely outnumbered when confronted with thousands of angry Somalis. All hell breaks loose on the city streets as a humongous firefight ensues that will witness several Americans gutted publicly and not one but two Black Hawk helicopters taken out. Not to mention the hundreds upon hundreds of Somali footsoldiers that got themselves killed in their attempt to simply overrun their highly trained opponents instead of going about their business with any tactical sense. Starting things at a surprisingly slow pace, an eerie calm before the storm you know will follow, Scott introduces the platoon of sympathetic young soldiers at his leisure, portraying them as fairly naive and rather bored by the lack of action, clearly not entirely grasping the gravity of the tense political situation they're in. But then, how could they predict things would get this bad, considering it wasn't supposed to go down the way it ended up doing? The moment they go in, there's no more time for levity and laughs since what follows is two hours of non-stop action where these boys have to deal with everything their military education had hoped them to avoid. Scott proves completely uncompromising, revealing the absolute brutality of the events in all its graphic horror, resulting in a harrowing viewing experience that's clearly not suited for everybody: if you're uncomfortable at the sight of bloody operations without sedatives or any type of gory dismemberment, you had better stay away from this film. As sudden as it started the fight is over and we're simply left numb and combat fatigued, wondering how things could have gotten so terribly out of hand so fast (even though the mission wasn't actually a failure by definition, as its goal was secured!). Despite its powerful punch, the movie tends to feel monotonous after 80 minutes of relentless gunfire, while it's a shame the Somali point of view is only briefly adressed (since 90% of the Somalis in this film end up as cannon fodder, it would have been nice to know what they thought they were fighting for). Nevertheless, Sir Ridley has clearly proven he's just as adapt at making daring, gripping war movies as he is at historical epics and science fiction pictures. Though there's little doubt audiences will prove as adapt at sitting through this cinematic battle from hell without any sense of shock and horror.

Starring: Eric Bana, Ewan McGregor, Josh Hartnett

Directed by Ridley Scott

USA/UK: Revolution Studios, 2001

Captain America: The First Avenger

Rating: ****/*****, or 8/10

The last of the single Avengers films, though ironically the 'Living Legend' is the oldest Marvel comic book character of the bunch. Applying a delicious comic-y retro visual style to the Second World War and the introduction of the super soldier, the adventures of the 'First Avenger' resemble their drawn counterparts the most, making for a very fun action film. Eager to sign up with the armed forces during WW II, brave but physically feeble Steve Rogers (Chris Evans, who previously played another Marvel character, the Human Torch, in Fox's Fantastic Four) continues to be rejected for service. However, his strength of will and general boldness eventually make him a good candidate for a secret super soldier project, which turns him into an almost superhuman character, physical and sensory abilities all functioning at peak efficiency. Dubbed Captain America, Steve is initially used only for propaganda performances, but after pulling off a heroic rescue mission deemed near suicide, allied command realizes he's of most use at the front lines, where he soon gets on the radar of the Red Skull (another great villain on Hugo Weaving's resumé), the leader of a covert Nazi organization called Hydra, which dabbles both in the scientific and the supernatural. Meanwhile, Steve also has a hard time finding time for romance with feisty army dame Peggy Carter (Hayley Atwell). If you overlook the blatantly patriotic American overtones and you don't mind the fact Captain America's battles look nothing like the actual WW II due to their use of near steam punk levels of science (partially courtesy of the Thor influence, continuing to successfully set up a larger, shared Marvel cinematic universe) and the presence of the somewhat silly, overly politically correct, ethnically diverse Howling Commandos (Wah-Hooo!), you're in for one awesome rollercoaster of a semi-superhero action flick. Plus impressive visual effects, including making a tall, muscular man look short and skinny (yes, those were actually Chris Evans' real muscles, but he never looked like that whimpy little guy).

Starring: Chris Evans, Hugo Weaving, Hayley Atwell

Directed by Joe Johnston

USA: Paramount Pictures, 2011

Bridge on the River Kwai, The

Rating: ****/*****, or 9/10

Phenomenally gripping epic and classic war movie like only old-school master director David Lean could deliver. In a Japanese concentration camp, a group of British POWs under the command of stiff upperlip colonel Nicholson (Alec Guinness) is ordered to construct a bridge over a jungle river. Meanwhile, Allied Command has also learned of the bridge and has dispatched a team of men, led by Major Warden (Jack Hawkins) and Shears (William Holden), an escapee from the prison camp everyone considered dead, to destroy it. After a gruesome trek through the dense Indochinese jungle, the saboteurs arrive, but will Nicholson allow them to blow up the result of all his hard work? Solid plot and superb acting, particularly Guinness in his role as a colonel completely devoid of emotion, who sees the bridge as a symbol for English spirit during adversity, a triumph of British leadership over Japanese barbarity, but at his heart is simply suffering from obsessive compulsion over his command and racist attitude towards his Asian captors. The movie boasts impressive production design and most of it is real: if you ever want to see a train crashing down an exploding bridge for real, go and see this magnificent film, which was good for seven Academy Awards. Lean would later outdo himself with the brilliant Lawrence of Arabia (1962).

Starring: Alec Guinness, William Holden, Jack Hawkins

Directed by David Lean

USA: Columbia Pictures, 1957

Boot, Das

Rating: ****/*****, or 8/10

Chilling, claustrophobic film about a German WW II submarine crew and the difficult duties they had to perform under heavy duress and constant danger of sinking and dying an ignoble, agonizing death, all the while continually contemplating why they fought the way they did for a government many of them viewed with distaste. Lt. Werner (Herbert Grönemeyer) joins an U-Boat crew as a war correspondent, chronicling the life aboard ship under the command of Captain Lehmann-Willenbrock, an explicitly anti-nazi veteran (which makes it all the more easy to identify with him and his crew, though this doesn't prove hard to begin with). Werner records the vessel going through one rough patch after another, the men aboard slowly loosing their mind and morale under the growing pressure (of both the fear for their lives and the water). This is not a film about Nazis, or even German soldiers: it's a film about ordinary men – boys even, considering the young age of many of them – trapped in a tiny space, cramped together for months on end without seeing day light, living through hell as they are bombed on all sides while trying to accomplish nigh impossible missions. It's also a triumph of cinematography, shooting tiny compartments in every possible way to maximum dramatic effect and emotional impact. Available in various versions, being released both as a theatrical film (regular cut running 149 minutes, Director's Cut 209 minutes) and a miniseries for TV (running a whopping 293 minutes). Any version is well worth the watch.

Starring: Jürgen Prochnow, Herbert Grönemeyer, Klaus Wennemann

Directed by Wolfgang Petersen

Germany: Bavaria Film, 1981

Rescue Dawn

Rating: ****/*****, or 8/10

Cursus hoopvol overleven met Christian Bale

Christian Bale is een man van extremen. Nadat hij zichzelf volledig uitgehongerd en uitgemergeld had voor The Machinist moest hij zichzelf qua spieren fors oppompen om Batman te spelen in Batman Begins. Nu mag hij hetzelfde kunstje een tweede keer uithalen om de gemaskerde wreker opnieuw te vertolken in The Dark Knight, nadat hij zich eens temeer tot levend skelet heeft gereduceerd voor Rescue Dawn. Of een dergelijk ritme gezond genoemd kan worden is nog maar zeer de vraag, maar het geeft wel aan dat Bale zijn vak als acteur serieuzer neemt dan het merendeel van zijn collega-steracteurs.

Bale speelt in Rescue Dawn de rol van Dieter Dengler, een Amerikaans piloot van Duitse komaf die in 1965 boven Laos wordt neergehaald tijdens een geheime missie tegen de Vietcong. Hij overleeft het neerstorten maar wordt vervolgens tot krijgsgevangene gemaakt, gruwelijk gemarteld en maandenlang in een gevangenenkamp vastgehouden, waar hij lotgenoten aantreft die daar al jaren vastzitten en zowel psychisch als lichamelijk afgestompt zijn. Uiteindelijk weet hij zijn kameraden over te halen een gewaagde ontsnapping uit te voeren, maar daarop blijkt het overleven in de jungle minstens zo zwaar en afmattend als het kampleven te zijn.

Onder regie van Werner Herzog vertolkt Bale Dengler met zijn gebruikelijke kwaliteit. Hoewel zijn fysieke gestalte ongetwijfeld de meeste aandacht trekt levert hij ook in de overige facetten van zijn optreden een geslaagde prestatie af. Bale speelt Dengler als een wat naïeve, dromerige knul die het hele conflict rond Vietnam maar weinig kan schelen, laat staan dat hij weet wat er überhaupt aan de hand is: vliegen, dat is waar het hem om te doen is. Zijn jongensdroom om piloot te worden is eindelijk uitgekomen, slechts om tijdens zijn eerste missie al tot een vroeg einde te komen. Vervolgens moet hij de vele folteringen van zijn bewakers het hoofd bieden. Ondanks de hoeveelheid narigheid die Herzog ons hierbij toont blijft Bale de rol van charmante optimist spelen, in plaats van te vervallen in zijn gebruikelijke rol van mompelende zwartkijker die in zijn werk doorgaans de boventoon voert. Dengler blijft erbij dat hij zal ontsnappen, overleven en terugkeren, ook al hebben zijn medegevangenen die hoop allang opgegeven. Toch weet hij hen ervan te overtuigen een poging te wagen.

Naast Bale spelen ook Steve Zahn en Jeremy Davies een overtuigend spel als Denglers gebroken kampgenoten. Vooral voor Zahn mag dit opmerkelijk genoemd worden, aangezien hij zich doorgaans getypecast ziet als komische sidekick (Sahara, Employee of the Month). Desondanks weet hij zich tegen de verwachtingen in te handhaven als de volledig afgematte Duane, die uiteindelijk met Dengler de jungle (waarvoor het oerwoud van Thailand een prachtig decor vormt) in vlucht. Hij weet de verslagenheid en desillusie van hoop door twee jaar gevangenschap, evenals het sprankje vertrouwen op een goede afloop dat Dengler in hem inspireert, voortreffelijk neer te zetten. Davies (Solaris, Dogville) echter speelt de rol van Duane's tegenpool, de instabiele Gene die blijft volhouden dat het beter is af te wachten tot het gezelschap vrijgelaten wordt en sabotage van Denglers vluchtpogingen niet schuwt. Ook hij levert een tour-de-force af en zet een personage neer dat door zijn lafheid al snel onze sympathie verliest, hoewel we zijn standpunt volledig begrijpen: een mislukte vluchtpoging van een enkeling kan immers de dood van alle gevangenen betekenen.

Voor regisseur Herzog is het onderwerp van Rescue Dawn niets nieuws. Al in 1997 produceerde hij de documentaire Little Dieter Needs to Fly, waarin hij Denglers martelgang uit de doeken deed. Als zodanig lijkt Rescue Dawn voor hem een herhaling van zetten, maar we vergeven het hem, want met deze tweede variatie op het thema levert hij een spannende en aangrijpende film af die zich moeiteloos kan meten met diens voorganger, alsmede met andere geslaagde Vietnam-films. Desondanks is het waarschijnlijk dat niet iedereen de inhoud van Rescue Dawn volledig kan appreciëren: de film bevat schokkende scènes van marteling en ontberingen. 'Waterboarding', mieren, stront, mitrailleurs en wormen eten: Bale krijgt het allemaal over zich heen (en lang niet alles is in scène gezet) maar weet het te doorstaan zonder de hoop te verliezen. In die zin is Rescue Dawn een lofbetoon aan de overlevingsdrang van de optimist: Dengler vliegt, verliest zijn vleugels en krijgt te maken met onvoorstelbare wreedheden, maar niets zal hem ervan weerhouden opnieuw te vliegen en zijn droom te leven. Met een dergelijke hoopvolle boodschap is niets mis. En die prachtige beelden van het Thaise natuurschoon krijg je er gratis bij.

G.I. Joe: The Rise of Cobra

Rating: ***/*****, or 6/10

Twee uur lang fijn spelen met actiefiguurtjes

Na het grote – maar toch niet helemaal verdiende – succes van Transformers is het niet verrassend dat speelgoedfabrikant Hasbro op zoek ging naar een nieuwe franchise om het kunstje nog eens te herhalen en opnieuw bakken vol geld binnen te halen. G.I. Joe was de voor de hand liggende keuze, want Hasbro heeft al 45 jaar de rechten op deze merknaam die uiterst succesvol bleek in media als tekenfilms, strips en uiteraard de actiefiguren zelf, maar tot dusverre nog niet de logische volgende stap naar het witte doek maakte. Transformers mag dan een kassucces en grootschalig actiespektakel zijn geweest, een erg bevredigende film leverde regisseur Michael Bay er niet mee, en hetzelfde gold nog minder voor het deplorabele Transformers: Revenge of the Fallen die deze zomer de bioscoop teisterde (en desondanks opnieuw Hasbro's kas flink spekte). Een vertaling van speelgoed naar het grote scherm, kan dat überhaupt een goede film opleveren? G.I. Joe: The Rise of Cobra geeft nog geen definitief bevestigend antwoord op die vraag, maar pakt in ieder geval een stuk leuker uit dan beide Transformers-vehikels.

De regie ligt in handen van Stephen Sommers, die met onder andere twee delen The Mummy al aangaf een bekwaam actieregisseur te zijn. Sommers laat overduidelijk merken dat G.I. Joe het hoofdzakelijk moet hebben van een flinke hoeveelheid lol en weinig anders, wat Bay ook probeerde met Transformers maar daar vooral bij het tweede deel jammerlijk in faalde. De balans tussen actie, humor en karakterontwikkeling is in G.I. Joe gelukkig een stuk beter uitgewerkt. Serieus te nemen valt het geen moment, maar dat mag de pret niet drukken.

In de nabije toekomst ontwikkelt een gewetenloze wapenfabrikant (een enge Christopher Eccleston) het ultieme wapen: 'nanomites', microscopische robots die metaal opvreten en hele steden in de as kunnen leggen als ze in kernkoppen worden gebruikt. Soldaten Duke (stoere Channing Tatum) en Ripcord (Marlon Wayans als komische noot) krijgen opdracht de raketlading veilig te vervoeren, maar worden belaagd door de geheimzinnige terreurorganisatie Cobra. Een elite-team soldaten genaamd G.I. Joe helpt ze uit de brand, waarna het duo besluit zich bij deze topgeheime militaire eenheid aan te sluiten. Samen met een bont gezelschap nieuwe collegae, waaronder de zwijgzame ninja Snake Eyes (Ray Park) en de kittige roodharige dame Scarlett (Rachel Nichols), valt het team vervolgens van de ene verbazing in de andere, als blijkt dat er een grootschalige samenzwering gaande is die moet leiden tot Cobra's overname van de wereldmacht. Bovendien hebben sommige terroristen, zoals de felle Baroness (sexy Sienna Miller) en de dodelijke Storm Shadow (Koreaanse superster Byung-hun Lee) nog een persoonlijk appeltje te schillen met de 'Joes'. Het resultaat is een aaneenschakeling van groots opgezette, spectaculaire actiescènes, inclusief de nodige 'martial arts' demonstraties, vuurgevechten en enorme explosies.

Sommers serveert het geheel zonder gêne, zonder de pretentie dat G.I. Joe meer is dan twee uur fijn vermaak. Als ze actie willen, dan kunnen ze actie krijgen, lijkt zijn motto. Van begin tot eind dendert G.I. Joe voort met slechts af en toe een adempauze om de personages de noodzakelijke achtergrondinformatie te verschaffen. Het script heeft hen gelukkig van precies genoeg ontwikkeling voorzien om ons tussen al het lawaai in toch afdoende met hen mee te laten leven, en de persoonlijke kanten van hun situaties naar voldoening tot uiting te laten komen. De liefde tussen Duke en de Baroness bijvoorbeeld, die door de dood van haar broer onder Dukes bevel vervormde tot intense haat van haar kant, voelt zodoende niet potsierlijk aan, maar geeft de personages dat beetje noodzakelijke persoonlijke karakter, en krijgt extra emotionele lading als blijkt dat haar broer nog in leven is en zonder haar weten ook de partij van de schurken heeft gekozen. Tussen al het cartooneske geweld bevindt zich een degelijke hoeveelheid relativerende humor, en gelukkig geen overdaad aan slechte grappen, wat Transformers 2 qua geloofwaardigheid de das omdeed.

Ondanks de actie, karakterontwikkeling en humor moet G.I. Joe het voornamelijk hebben van de grote hoeveelheid fantastische gadgets, waarin we een geslaagde hommage aan de thematische verwante James Bond-films aantreffen. Naast de eerder genoemde minuscule robotjes (waar overigens daadwerkelijk wetenschappelijk onderzoek naar verricht wordt) mogen zowel de 'good guys' als de snoodaards rondrennen met een hoeveelheid amusante uitvindingen, variërend van sonische kanonnen tot onzichtbare uniforms. De film gaat echter nooit te ver in het tonen van technische hoogstandjes maar blijft volstrekt binnen de grenzen van de in de film gepresenteerde realiteit.

Het valt te begrijpen dat de schrijvers er voor gekozen hebben om van deze incarnatie van G.I. Joe een internationaal elite-team te maken, in plaats van de 'real American heroes' waar de eenheid tot dusverre uit bestond. Immers, buiten de Verenigde Staten zit niemand te wachten op nog meer patriottisch Amerikaans militarisme. Ook is het verfrissend om eindelijk weer eens een actiefilm te zien waarin de terroristen geen religieuze motieven hebben, maar zoals vanouds streven naar het overnemen van de hele wereld.

Hoewel G.I. Joe: The Rise of Cobra een zeer vermakelijk actiespektakel is geworden, is het overduidelijk nooit meer dan dat, en meent het zelf niet meer dan dat te moeten zijn. Na het volstrekt onleuke Transformers 2 is het een hele verademing te zien dat er op basis van een reeks actiefiguren en met een ervaren regisseur wel degelijk een geslaagde actiefilm gemaakt kan worden die ons weer het gevoel geeft kleine jongetjes (of meisjes) te zijn die de dolste capriolen met hun speelgoed uithalen. G.I. Joe zal ongetwijfeld niet heel lang blijven hangen, maar levert tenminste twee uur ongegeneerd plezier. Hasbro kan tevreden zijn.